36 gerelateerde items gevonden in de collecties van Erfgoed Delft e.o
» Toon alle gerelateerde items uit de collecties van Erfgoed Delft

 
De ontploffing van het kruithuis in Delft, 12 oktober 1654
: 102917
: S7294
Plattegrond van Delft na de stadsbrand van 1536
: 104871
: S7201
Gezicht op Delft vanaf de Schie
: 103519
: S7314
Gezicht op de Paardenmarkt te Delft
: 105497
: S7298
: S3634
Restaurarie van de beschilderingen in het poortgebouw van het Generaliteits Kruitmagazijn aan de Schie bij Delft "Het Kruithuis"
: R30702

Het Kruithuis

Uit WikiDelft

Ga naar: navigatie, zoeken

Het Kruithuis

Het kruithuis anno 2011
Het Kruithuis was een opslagplaats voor buskruit in Delft. Tegenwoordig wordt het gebruikt door een scoutinggroep en een studentenstam.

Kruithuis voor 1654

Sinds 1637 was aan het einde van de Geerweg een opslagplaats voor buskruit gevestigd: Het Kruithuis. Weinig mensen wisten van het bestaan van deze opslagplaats af, daarom werd het Kruithuis ook wel Het Secreet van Holland genoemd, wat ‘Het geheim van Holland’ betekent. Het Kruithuis was gevestigd op het terrein waar vroeger het Clarissenklooster gestaan heeft. De opslagplaats was voor een groot deel ondergronds gebouwd, maar er kwamen ook nog delen boven de grond uit, waardoor er alsnog heel veel schade was als gevolg van de Delftse Donderslag.



Delftse Donderslag

Op 12 oktober 1654 vond er een grote explosie plaats. Het kruithuis ontplofte met een dreun die op Texel, het eiland dat ongeveer 150 kilometer van Delft afligt, zelfs nog te horen was. Er ging ongeveer 90.000 pond aan buskruit de lucht in.

Oorzaak
De oorzaak van de ontploffing is nooit officieel onderzocht, maar historici vermoeden dat de veroorzaker van de ramp Cornelis Soetens is. Cornelis Soetens was de beheerder van het Kruithuis, en hij is enkele minuten voor de ontploffing gesignaleerd, terwijl hij met een brandende lantaarn de opslagplaats binnenliep om een monster van het buskruit te nemen. Vermoedelijk zijn de vonken van de brandende lantaarn overgeslagen op het buskruit, wat de grote ontploffing tot gevolg had.

Schade
De schade als gevolg van de ontploffing was enorm. Het dodental wordt geschat op enkele honderden personen.

Situatie na de ontploffing van het kruitmagazijn door Egbert Lievens van der Poel

In de binnenstad zijn zo’n 500 gebouwen onherstelbaar verwoest. Andere gebouwen liepen ook flinke schade op, maar dat was nog te herstellen. Het gebied aan de Oostkant van de Verwersdijk werd volledig weggevaagd. Die wijk bestond eerst vooral uit gebouwen die bedoeld waren voor de lakenindustrie, maar in de jaren voor de Delftse Donderslag werden er huizen gebouwd. Vlak nadat alles af was, vond de ramp plaats.
Ook de Oude Kerk en de Nieuwe Kerk werden niet gespaard bij de ontploffing. Waar Delft in de Beeldenstorm nog zo blij was dat de glas- en loodramen ongedeerd bleven, sprongen de ramen er uit als gevolg van de ontploffing.

Wederopbouw Delft
De wederopbouw van Delft kon snel op gang komen. Oorzaak hiervan was de collecte voor de Delftse bevolking, die werd gehouden in de Steden van Holland. De volledige opbouw nam enkele jaren in beslag.

Kruithuis na 1654

Omdat Delft toch een opslagplaats voor het kruit wilde hebben, werd er opnieuw een Kruithuis gebouwd, maar dit keer ver van de binnenstad. De nieuwe opslagplaats werd gebouwd aan de Schiekade.
Het ontwerp was van architect Pieter Post, ook bekend van de kaaswaag in Gouda, het paleis Huis ten Bosch in Den Haag en het stadhuis van Maastricht. In 1659 was het grondplan van het nieuwe Kruithuis af, en in 1960 stond alles er al.
Het terrein bestond uit een poortgebouw, pakhuis, kuiphuis, twee torens en een soldatenverblijf. Na een aantal jaren werd daar ook nog het granaathuis bijgebouwd, hierin werden gevulde granaten opgeslagen.
Het complex is omringd door muren en heeft een slotgracht. Vroeger stonden de twee opslagtorens in verbinding door middel van twee valbruggen en een eilandje, maar dat is nu verdwenen.
Bij de bouw van het Kruithuis werd zoveel mogelijk rekening gehouden met brandveiligheid. Zo stonden de twee torens waar het kruit in werd opgeslagen (ruimte voor ongeveer 200.000 pond per toren), in het water. De ingangen hadden dubbele deuren, de binnenste deuren waren voorzien van koperen platen, het hang- en sluitwerk was ook van koper. Dit koper was allemaal om mogelijke vonkvorming tegen te gaan.
Ook waren de muren van de torens veel massiever dan het dak. Dit is gedaan om er bij een eventuele ontploffing voor te zorgen dat alleen het dak de lucht in zou vliegen, en de muren zouden blijven staan.

Kruithuis nu

Sinds 1964 is het Kruithuis het onderkomen van regio Scouting Delfland. Vooral scoutinggroep Willem de Zwijger is vaak op het Kruithuis te vinden. De achterste toren is het onderkomen van de Delftse studentengroep De Delftsche Zwervers. Tot 1995 was het Kruithuis ook de thuisbasis van de studentenroeivereniging Proteus-Eretes.
Ook heeft het complex een gebouw waar 74 personen kunnen overnachten, dit gebouw wordt vooral gebruikt door scholen en jongerenorganisaties.
De gemeente Delft is de eigenaar van het Kruithuis, en voert geregeld een controle uit via de Monumentenwacht.

Literatuur en bronnen

Delft wikipedia
Pieter Post wikipedia
Delftse Donderslag wikipedia
Klooster wikipedia
Prinsenhof
Kruithuis
Kruithuis
Delftse Donderslag, Chris den Engelsman
Delft en buskruit, leerwiki


Persoonlijke instellingen
Home In het nieuws Over WikiDelft Thema's Hulp
Recherche avancée   
Critère 1      --
                        et   ou   sauf
Critère 2      --
                        et   ou   sauf
Critère 3      --
                        et   ou   sauf
Critère 4      --
                        et   ou   sauf
> Classer les r�sultats par  
lancer
Deze website maakt gebruik van cookies. Informatie over cookies